[Hướng Dẫn] Những Điều Cần Biết Về Review Truyện

Thảo luận trong 'Review TCT' bắt đầu bởi theairpaper, 24/4/20.

Lượt xem: 481

  1. theairpaper

    theairpaper
    噪染
    Bình và người đánh bóng
    Time flows in you
    Hoàng hôn và gió đêm
    Darkness doesn't belong to humans
    Ẩn sĩ

    Tham gia ngày:
    2/1/20
    Những điều cần biết về review truyện

    Chú ý: Bài viết dùng để tham khảo và góp ý. Không có tính chất học thuật.


    I. Các khái niệm.

    1. Review là gì?

    Trước khi tiến đến với bất kì một lĩnh vực nào, điều đầu tiên phải làm là tìm hiểu kĩ càng về lĩnh vực ấy. Chỉ khi nắm được đầy đủ thông tin về công việc của mình thì mới tạo ra được hiệu suất làm việc, đem lại kết quả đúng như mong đợi, hoặc hơn thế.

    Vậy trước hết, cần phải biết Review nghĩa là gì.

    Theo Oxford Dictionary:

    A report in a newspaper or magazine, or on the internet, television or radio, in which somebody gives their opinion of a book, play, film, product, etc.; the act of writing this kind of report.”

    => Bản báo cáo về một tin tức hay tạp chí, hoặc trên mạng, hoặc qua ti vi hay đài mà ở đó người ta đưa ra ý kiến của mình về sách, hoạt động, phim, sản phẩm,… Cách thể hiện cho việc này là viết.

    “An act of looking again at something you have studied or written, especially in order to prepare for an exam.”

    => Hành động nhìn lại những gì đã học hoặc đã viết, đặc biệt để chuẩn bị cho những bài kiểm tra, đánh giá.

    “An examination of something, with the intention of changing it if necessary.”

    => Bài kiểm tra, sự xem xét về một vấn đề gì đó, với ý định thay đổi nó trong trường hợp cần thiết.”

    “An examination of all the relevant information on a subject or on a series of events.”

    => Bài kiểm tra, sự xem xét tất cả những thông tin liên quan về một lĩnh vực hay một chuỗi những sự kiện.

    “A ceremony that involves an official inspection of soldiers, etc. by an important visitor.”

    => Một buổi lễ mà trong đó bao gồm sự kiểm tra chính thức của những nhà quân sự, bởi một thanh tra cấp cao.

    Vậy, tóm lại, Review có thể được hiểu nôm na theo nghĩa chung là hành động mà ở đó có sự đánh giá, xem xét lại một vấn đề, một sự kiện, một kiến thức, một lĩnh vực,… ta đã nghe, nhìn, đọc thấy từ trước. Và phần lớn, Review được thể hiện qua việc viết, nhằm mục đích đưa ra ý kiến cá nhân về vấn đề được nói tới.


    2. Review truyện là gì?

    Từ những khái niệm trong Oxford Dictionary, về cơ bản, Review truyện được hiểu như nghĩa đầu tiên ở mục 1, phần I. Ngoài ra, mở rộng ý hiểu theo nghĩa thứ hai, ba và bốn.

    Đơn giản hơn, ta có thể hiểu Review truyện là một bài báo cáo, một bài đánh giá, một bài phê bình tác phẩm truyện mà ta đã đọc.

    Theo các từ điển tiếng việt online, ta thấy kết quả khi tra cứu về ý nghĩa của “báo cáo”, “đánh giá” và “phê bình” như sau:

    Đối với “Báo cáo”:

    - Chính thức trình bày sự việc, tình hình hoặc ý kiến (với cấp trên, hoặc với hội nghị, với quần chúng).

    - Bản trình bày về một vấn đề nào đó.

    Đối với “Đánh giá”:

    - Ước tính giá tiền.

    - Nhận định giá trị.

    Đối với “Phê bình”:

    - (Ít dùng) Xem xét, phân tích, đánh giá ưu điểm và khuyết điểm.

    - Chỉ ra một cách cụ thể những khuyết điểm, thiếu sót của ai đó để góp ý kiến, để chê trách.

    - Phân tích, nhận xét và đánh giá một tác phẩm văn học nghệ thuật.

    Từ những định nghĩa trên, ta có cái nhìn khái quát về Review truyện là chia sẻ, trình bày ý kiến, phân tích những ưu khuyết, nhận xét theo góc độ cá nhân để góp ý hay chê trách một tác phẩm truyện mà ta đã đọc.

    Tuy nhiên, dù mang tính tích cực hay tiêu cực, mỗi bài Review truyện tuy là quan điểm của bản thân mỗi người, nhưng lại có thể ảnh hưởng tốt hoặc xấu đến những người tìm đọc review để tham khảo. Chính vì vậy, nên chú ý ngôn từ trong bài viết, tránh mang tính công kích cá nhân.


    II. Những điều kiện cần và đủ trong một bài review truyện.

    1. Những điểm cần thiết trong một bài review truyện.

    Một bài review truyện có giá trị phải đảm bảo những điều cơ bản sau:

    Thứ nhất, sơ lược được nội dung tác phẩm. Một bài review phải giúp cho người đọc review có cái nhìn toàn cảnh về tác phẩm, mường tưởng được tác phẩm này nói về điều gì. Phần này thật ra rất dễ viết vì hầu hết các tác phẩm đều có giới thiệu hay tóm tắt, hoặc phần mở đầu. Đối với một số ít tác phẩm không có, việc sơ lược lại vô cùng quan trọng. Bởi sẽ có một bộ phận độc giả bị mất hứng thú khi không biết được nội dung khái quát.

    Có thể lấy ví dụ đến cuốn sách: Scopenhauer - Nhà giáo dục của Friedrich Nietzsche. Một cuốn sách với giọng văn hay vô cùng, nhưng nếu không có lời dẫn của dịch giả và nhà xuất bản, đây sẽ là một tác phẩm cực lan man và khá vất vả để người đọc nắm được đúng nội dung chính của tác phẩm.

    Thứ hai, những điểm nổi bật, điểm độc đáo của tác phẩm. Đừng bao giờ nhầm phần này với PR hay marketing. Khác với PR nhằm mục đích xây dựng thương hiệu và tiếp cận công chúng hay marketing để chạy doanh số, review chỉ đơn giản để giúp độc giả có thể đưa ra quyết định đọc hay không đọc, mua hay không mua tác phẩm mà thôi. Tại sao lại đọc review trước khi đưa ra lựa chọn? Vì mong muốn biết được tác phẩm này có gì đáng giá để mình bỏ thời gian, thậm chí cả tiền bạc để tiếp cận nó.

    Thứ ba, những hạn chế của tác phẩm. Tương tự điều đã nói ở trên, phần này cũng giúp độc giả đưa ra quyết định, đánh giá xem đáng giá hay không. Bên cạnh đó, các bài review đều mang tính đóng góp. Với các tác phẩm nước ngoài, có thể sẽ khó khăn hơn trong việc giúp tác giả hoàn thiện những sản phẩm về sau. Nhưng đối với tác giả trong nước hoặc đối với các đơn vị xuất bản và đơn vị phát hành thì khá có tính xây dựng.

    Ví dụ trong tác phẩm Thế giới của Sophie, tác giả Jostein Gaarder, tên nhân vật thiếu tính nhất quán. Phần đầu là Socrates, nhưng mấy phần sau lại là Sokrates, hay nhầm lẫn giữa Jorunn và Joanna. Với một số người khó tính, đây là lỗi rất nặng trong khâu biên tập, có thể gây khó chịu. Thông qua review thì sự khó chịu này, may mắn sẽ giảm bớt, vì đã được cảnh báo từ trước.

    Tổng kết lại, điều kiện cần cho một sản phẩm review là phải khái quát được nội dung, nêu được ưu điểm và khuyết điểm của tác phẩm.


    2. Những điểm quan trọng để hoàn thiện một bài review truyện

    Thứ nhất, tính chân thực của bài review. Tất cả những người tìm đến các bài review đều đòi hỏi tính khách quan. Có rất nhiều bài review tâng bốc quá đà, không khác gì quảng cáo sản phẩm; cũng có rất nhiều bài review mang tính tiêu cực, cạnh tranh nhằm mục đích xấu. Điều này sẽ khiến độc giả cực kì khó chịu khi tốn công sức, tốn thời gian và tiền bạc bỏ ra cho một sản phẩm không xứng đáng, hoặc không phù hợp. Chính vì vậy, yếu tố trung thực này cực kì quan trọng, nó có thể quyết định một bài review có giá trị hay không. Phần này có thể là những gì bạn đúc kết được từ chính tác phẩm.

    Ví dụ khi nói đến cuốn sách Proust có thể thay đổi cuộc đời của bạn như thế nào, tác giả Alain de Botton, đây là những điều mà mình thấy được: "Proust có một cách giao tiếp tài tình và linh hoạt. Ông cũng có thể nhận thấy được vẻ đẹp từ những thứ nhỏ bé và đơn giản nhất (có rất nhiều người không nhận ra điều này và họ luôn cảm thấy cuộc sống của mình bất công khi bị vây quanh bởi toàn những thứ tầm thường) và Proust sẽ giúp ta hiểu được một cuộc sống bình dị cũng đủ hạnh phúc. Chúng ta không nhất thiết phải có một cuộc sống xa hoa."

    Thứ hai, đánh giá cá nhân. Tính khách quan và chủ quan sẽ không bao giờ tách rời nhau trong một sản phẩm review. Ít nhất điều này khiến cho độc giả hiểu được tác phẩm đó đã ảnh hưởng lên bạn như thế nào. Khá thú vị nếu tìm được một tác phẩm gây ra cảm xúc mãnh liệt cho độc giả. Ngoài ra, bởi vì mỗi người có một góc nhìn khác nhau. Khi đọc bài review, biết đâu lại phát hiện ra một cách lí giải khác về tác phẩm.

    Ví dụ trong cuốn sách Tên tôi là đỏ, tác giả Orhan Pamuk, có ba góc độ bạn có thể nhìn được ở tác phẩm này. Cá nhân mình vẫn luôn nhìn nhận Tên tôi là đỏ như một tác phẩm trinh thám, cho đến khi đọc được bài review của chính những dịch giả. Và hai góc nhìn còn lại khiến mình cực kì ngạc nhiên và hứng thú.

    Có thể thêm mục chấm điểm khi viết đến phần này. Nhưng cá nhân mình nghĩ, con số là cụ thể, trong khi cảm nhận là cái không thể cân, đo, đong, đếm. Thế nên, mình không khuyến khích việc này.

    Thứ ba, văn phong. Chẳng ai muốn đọc một bài viết câu chữ lủng củng, sai chính tả hoặc ngữ pháp quá nhiều cả. Hạn chế những lỗi trên thể hiện một phần trách nhiệm của người viết review với chính sản phẩm của mình. Bên cạnh đó, không cần quá hay, nhưng phải đủ ý, đi vào trọng tâm và tránh lan man.

    Tóm lại, tính khách quan, tính chủ quan và cách thức là điều kiện đủ để hoàn thiện giá trị của bài review.


    III. Các bước để có một bài review hoàn chỉnh

    Bước 1: Đọc và cảm nhận về tác phẩm một cách rõ ràng nhất.

    Như đã nói ngay từ đầu, bạn chỉ hoàn thành tốt được công việc của mình khi có đầy đủ kiến thức về lĩnh vực bạn nhắm tới. Trên thực tế, có rất nhiều tác phẩm khó đọc, ví dụ như Nỗi lo âu về địa vị, tác giả Alain de Botton bởi nó là một dạng bài luận với chủ đề khô khan. Nếu không thể hiểu kĩ được hết thì ít nhất, bởi cuốn sách chia theo từng mục rất rõ ràng, hãy cố gắng nắm được ý chính mà tác giả muốn nói tới. Bởi bất kì một bài luận nào cũng đi theo hai cách thức, một là diễn dịch, hai là quy nạp.

    Bước 2: Tóm gọn nội dung tác phẩm, nếu có thể thì giới thiệu qua về tác giả.

    Đến bước này, hãy nhớ lại ý thứ nhất trong mục 1, phần II mình đã nêu phía trên.

    Nếu thấy bước này quá khó khăn, hãy đọc lại bước 1. Khi đã hiểu về tác phẩm, không quá khó để sơ lược nội dung chính.

    Ngoài ra, cần cảnh báo từ đầu nếu bài viết có yếu tố spoil.

    Bước 3: Hãy nêu bật lên những điểm độc đáo của tác phẩm, những chi tiết mà bạn cho là đắt giá.

    Đây là một bước rất quan trọng, và cực kì cần thiết. Hãy xem lại ý thứ hai trong mục 1 và ý thứ nhất trong mục 2 của phần II mình đã nêu phía trên.

    Bước 4: Nêu ra những hạn chế, những điểm bạn không hài lòng.

    Tương tự bước 3, bạn cần nắm chắc được ý thứ ba trong mục 1 và ý thứ nhất trong mục 2 của phần II bên trên nhé.

    Bước 5: Có thể chèn thêm trích dẫn phù hợp vào những đoạn khác nhau trong bài review nếu thích.

    Đối với bước này, bạn cần tạo thói quen ghi chép lại những trích dẫn mà bạn cho là hay. Khá đơn giản nhưng hơi mất công. Mình khuyến khích thực hiện bước này. Tuy nhiên cần lưu ý, đây chính là một con dao hai lưỡi. Có thể trích dẫn rất hay, tùy từng đoạn rất ổn nhưng cả tác phẩm thì chưa chắc. Điều này khá gây ức chế cho độc giả.

    Bước 6: Bổ sung cảm nhận cá nhân.

    Đối với bước này, xem lại ý thứ hai trong mục 2 của phần II bên trên. Bổ sung thêm, bạn có thể viết phần này như kết luận của bài review.

    Bước 7: Kiểm tra lại toàn bộ bài viết về câu từ, ngữ nghĩa và vị trí các phân đoạn phù hợp.

    Mời xem lại ý thứ ba trong mục 2 của phần II bên trên.



    Kết luận: Toàn bộ bài viết bên trên của mình đều mang tính cá nhân, nhằm mục đích giúp mọi người hiểu rõ về Review nói chung và Review truyện nói riêng, để mọi người có một bài review chất lượng và mang giá trị cao. Việc viết không phải chuyện ngày một ngày hai, có thể cải thiện từ từ. Nhưng, hãy có trách nhiệm với chính sản phẩm review của mình, bởi có thể, nó sẽ tác động đến người khác, dù ít dù nhiều, dù tích cực hay tiêu cực.

    Mong rằng sau bài viết này, sẽ có nhiều bài review được đóng góp cho box.
    Bài viết có thể sẽ cập nhật thêm trong tương lai.
    Các bạn có góp ý gì thêm, mời bình luận bên dưới, mình sẽ bổ sung.

    Vui lòng không spam!


     
    Chỉnh sửa cuối: 1/8/20

Chia sẻ trang này